महाराष्ट्र हवामान अंदाज (३० जून २०२६): कोकणात अतिवृष्टीचा इशारा, मध्य महाराष्ट्रात मुसळधार पावसाची शक्यता; शेतकरी आणि मच्छिमारांनी घ्यावी विशेष खबरदारी

भारतीय हवामान विभागाने (IMD) ३० जून २०२६ रोजी प्रसिद्ध केलेल्या अधिकृत हवामान अहवालानुसार, महाराष्ट्रात मान्सून अधिक सक्रिय झाला असून पुढील काही दिवस राज्यातील अनेक भागांमध्ये मुसळधार ते अतिमुसळधार पावसाची शक्यता आहे. विशेषतः कोकण, मध्य महाराष्ट्र आणि मराठवाडा या भागांसाठी हवामान विभागाने विविध स्तरांवरील चेतावणी जारी केली आहे. किनारपट्टीलगत सक्रिय झालेल्या ऑफ-शोर ट्रफमुळे पावसाचा जोर आणखी वाढण्याची शक्यता असून शेतकरी, मच्छिमार आणि नागरिकांनी आवश्यक ती खबरदारी घेण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.

गेल्या २४ तासांतील महाराष्ट्रातील हवामान

मागील २४ तासांत राज्यात अनेक ठिकाणी मुसळधार ते अतिमुसळधार पावसाची नोंद झाली. कोकणातील रत्नागिरी जिल्ह्यातील गुहागर येथे तब्बल १७ सेंमी पाऊस झाला, तर मध्य महाराष्ट्रातील कोल्हापूर जिल्ह्यातील गगनबावडा येथे ९ सेंमी पावसाची नोंद झाली. मराठवाड्यातील जालना जिल्ह्यातील अंबड येथे ८ सेंमी पाऊस झाला.

पावसासोबत अनेक भागांत जोरदार वादळी वारेही वाहिले. पुणे जिल्ह्यातील बारामती येथे ताशी ५२ किमी, राजगुरुनगर येथे ४४ किमी, तर बीड जिल्ह्यातील परळी वैजनाथ येथे ४६ किमी प्रतितास वेगाने वारे वाहिल्याची नोंद झाली. त्यामुळे काही भागांत झाडे पडणे, वीजपुरवठा खंडित होणे आणि स्थानिक वाहतुकीवर परिणाम झाल्याचेही दिसून आले.

पुढील सात दिवसांचा हवामान अंदाज

१. कोकण आणि गोवा

३० जून ते ६ जुलै दरम्यान कोकण आणि गोवा भागात मान्सूनचा जोर कायम राहणार आहे. बहुतांश ठिकाणी मुसळधार ते अतिमुसळधार पाऊस पडण्याची शक्यता आहे. २ जुलै ते ४ जुलै या कालावधीत काही भागांत अतिवृष्टी (Extremely Heavy Rainfall) होण्याची शक्यता असल्याने नागरिकांनी आणि प्रशासनाने सतर्क राहण्याची गरज आहे. नदी-नाले तुडुंब भरू शकतात तसेच सखल भागांमध्ये पाणी साचण्याची शक्यता आहे.

२. मध्य महाराष्ट्र

मध्य महाराष्ट्रात संपूर्ण आठवडाभर पावसाची सक्रियता कायम राहील. २ आणि ३ जुलै रोजी विशेषतः घाटमाथ्यावरील भागात मुसळधार ते अतिमुसळधार पावसाचा इशारा देण्यात आला आहे. त्यानंतर ४ ते ६ जुलै दरम्यानही पावसाचा जोर कायम राहण्याची शक्यता आहे. पुणे, सातारा, कोल्हापूर, सांगली, नाशिक आणि अहमदनगर परिसरात शेतकऱ्यांनी हवामानाचा अंदाज लक्षात घेऊन शेतीची कामे नियोजित करावीत.

३. मराठवाडा

मराठवाड्यात २ आणि ३ जुलै रोजी बहुतांश भागात चांगल्या पावसाची शक्यता आहे. उर्वरित दिवसांत हलका ते मध्यम स्वरूपाचा विखुरलेला पाऊस अपेक्षित आहे. काही ठिकाणी मुसळधार पाऊस पडण्याचा अंदाज असल्याने कमी उंचीच्या शेतांमध्ये पाणी साचू शकते.

शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाचा कृषी सल्ला

सततच्या पावसामुळे शेतातील पिकांचे नुकसान टाळण्यासाठी काही उपाययोजना करणे आवश्यक आहे.

• भात, नाचणी आणि भाजीपाल्याच्या रोपवाटिकांमधील अतिरिक्त पाण्याचा त्वरित निचरा करावा.
• काढणी केलेला शेतमाल ताडपत्रीखाली किंवा सुरक्षित ठिकाणी साठवावा.
• खत आणि कीटकनाशकांची फवारणी पावसाचा अंदाज पाहूनच करावी.
• फळबागांतील लहान झाडांना आधार द्यावा.
• विजांच्या कडकडाटाच्या वेळी शेतात काम करणे टाळावे.
•  

मच्छिमारांसाठी विशेष चेतावणी

३० जून ते ३ जुलै या कालावधीत गुजरात, कोकण, गोवा, कर्नाटक किनारपट्टी आणि अरबी समुद्रात वाऱ्याचा वेग वाढण्याची शक्यता आहे. समुद्र खवळलेला राहणार असल्यामुळे मच्छिमारांनी या कालावधीत समुद्रात जाऊ नये, असा स्पष्ट इशारा हवामान विभागाने दिला आहे.

नागरिकांनी घ्यावयाची खबरदारी

मुसळधार पावसाच्या पार्श्वभूमीवर सखल भागात राहणाऱ्या नागरिकांनी सतर्क राहावे. नदी, ओढे आणि धरणांच्या परिसरात अनावश्यक जाणे टाळावे. प्रवास करण्यापूर्वी स्थानिक हवामानाचा अंदाज तपासावा आणि प्रशासनाच्या सूचनांचे पालन करावे.

३० जून २०२६ पासून महाराष्ट्रात मान्सूनचा प्रभाव आणखी वाढणार असून कोकण, मध्य महाराष्ट्र आणि मराठवाड्यात जोरदार पावसाचा अंदाज आहे. काही भागांत अतिवृष्टीची शक्यता असल्यामुळे शेतकरी, मच्छिमार आणि सर्वसामान्य नागरिकांनी हवामान विभागाच्या सूचनांचे पालन करून योग्य खबरदारी घेणे अत्यंत आवश्यक आहे. योग्य नियोजन आणि वेळेवर केलेल्या उपाययोजनांमुळे पिकांचे तसेच जीवित आणि मालमत्तेचे नुकसान मोठ्या प्रमाणात टाळता येऊ शकते.