मागेल त्याला सौर कृषी पंप योजनेअंतर्गत अर्ज करूनही अनेक शेतकऱ्यांना वर्षानुवर्षे सौरपंप मिळत नसल्याने तीव्र नाराजी व्यक्त होत आहे. ऐन रब्बी हंगामातही हजारो शेतकरी सिंचनाविना राहिल्याची धक्कादायक बाब समोर आली असून, यामुळे शेती उत्पादनावर मोठा परिणाम होत आहे.

सोलापूर जिल्ह्यासह राज्यातील अनेक भागांमध्ये या योजनेची अंमलबजावणी अत्यंत ढिसाळ पद्धतीने होत असल्याचा आरोप शेतकऱ्यांकडून केला जात आहे. नियमानुसार अर्ज मंजूर झाल्यानंतर ६० दिवसांच्या आत सौर कृषी पंप कार्यान्वित करणे बंधनकारक आहे. मात्र प्रत्यक्षात हा कालावधी अनेक ठिकाणी महिन्यांवरून वर्षांपर्यंत जात असल्याचे चित्र आहे.

💡 योजनेची वैशिष्ट्ये

राज्य शासनाने शेतकऱ्यांसाठी स्वतंत्र, शाश्वत आणि वीजमुक्त सिंचन सुविधा देण्यासाठी ही योजना सुरू केली आहे.

• सर्वसाधारण गट : केवळ १०% लाभार्थी हिस्सा

• अनुसूचित जाती-जमाती : फक्त ५% लाभार्थी हिस्सा

• पंप क्षमतेनुसार : ३ ते ७.५ एचपी सौर कृषी पंप बसविण्यात येतो

💰 लाभार्थी हिस्सा (शेतकऱ्यांचा वाटा)

• ३ एचपी पंप : ₹२२,०००

• ५ एचपी पंप : ₹३२,५००

• ७ एचपी पंप : ₹४५,०००

📝 अर्ज प्रक्रिया कशी आहे?

1. अधिकृत वेबसाईटवर ऑनलाइन अर्ज

2. अर्ज मंजुरीनंतर शेतजमिनीचे सर्वेक्षण

3. सर्वेक्षण अहवालास मान्यता

4. पुरवठादार कंपनीची निवड

5. सौरपंपाची प्रत्यक्ष उभारणी व कार्यान्वयन

⚠️ पुरवठादार निवडीत गोंधळ

अर्ज मंजूर झाल्यानंतर पुरवठादार निवडताना शेतकऱ्यांना मोठ्या अडचणींचा सामना करावा लागत आहे.

• रात्री-अपरात्री मोबाईलवर मेसेज येतो

• काही मिनिटांतच पुरवठादाराचा कोटा संपतो

• पुन्हा नवीन संदेशाची वाट पाहावी लागते

या गोंधळामुळे अनेक शेतकरी महिनोन्‌महिने अडकून पडत आहेत.

😡 पुरवठादारांकडून त्रास

नियमांनुसार सौरपंप बसविताना लागणारे वीट, वाळू, सिमेंट व अन्य साहित्य पुरवठादाराने उपलब्ध करून द्यायचे असते. मात्र प्रत्यक्षात हे साहित्य शेतकऱ्यांकडून आणण्यास सांगितले जात असल्याचे अनेक तक्रारी आहेत. यामुळे शेतकऱ्यांवर अतिरिक्त आर्थिक भार पडत आहे.

🗣️ शेतकऱ्यांच्या प्रतिक्रिया

“मी मागील वर्षी अर्ज केला. पुरवठादार निवडायला अनेक महिने गेले आणि त्यानंतरही पंप बसायला दोन-तीन महिने लागले. ६० दिवसांची अट फक्त कागदावरच आहे.”
— महादेव कुंभार, शेतकरी

“काहींना वर्षभराने पंप मिळतो, तर काहींना काही महिन्यांत. अर्जानंतर पुढे कुणाकडे संपर्क करायचा हेच कळत नाही. महावितरणचा कारभार पूर्णपणे ढिसाळ आहे.”
— मोनेश्वर सुतार, शेतकरी

🔍 निष्कर्ष

मागेल त्याला सौर कृषी पंप योजना शेतकऱ्यांसाठी अत्यंत उपयुक्त असली तरी अंमलबजावणीतील उशीर, पुरवठादार व्यवस्थेतील गोंधळ आणि प्रशासनाची उदासीनता यामुळे ही योजना अपेक्षित लाभ देण्यात अपयशी ठरत आहे. शासनाने तातडीने या त्रुटींवर लक्ष देऊन शेतकऱ्यांना न्याय द्यावा, अशी मागणी जोर धरत आहे.

ref : lokmatagro