पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना 2026: कोणाला मिळणार लाभ? जाणून घ्या संपूर्ण माहिती

महाराष्ट्र शासनाने राज्यातील शेतकऱ्यांना कर्जाच्या ओझ्यातून दिलासा देण्यासाठी “पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना 2026” जाहीर केली आहे. या योजनेअंतर्गत पात्र शेतकऱ्यांना 2 लाख रुपयांपर्यंत कर्जमाफी तसेच नियमित कर्जफेड करणाऱ्या शेतकऱ्यांना प्रोत्साहनपर लाभ देण्यात येणार आहे.

राज्यातील अनेक शेतकरी अवकाळी पाऊस, दुष्काळ, गारपीट, अतिवृष्टी आणि इतर नैसर्गिक संकटांमुळे आर्थिक अडचणीत सापडले आहेत. त्यामुळे पीककर्जाची वेळेवर परतफेड करणे अनेकांना शक्य झाले नाही. याच पार्श्वभूमीवर राज्य सरकारने ही महत्त्वाकांक्षी योजना जाहीर केली आहे.

योजनेचा उद्देश

शेतकऱ्यांना कर्जाच्या दुष्टचक्रातून बाहेर काढणे, त्यांना पुन्हा आर्थिकदृष्ट्या सक्षम करणे आणि बँकिंग व्यवस्थेत त्यांचा सहभाग वाढवणे हा या योजनेचा मुख्य उद्देश आहे. यासोबतच नियमित कर्जफेड करणाऱ्या शेतकऱ्यांनाही प्रोत्साहन देण्याचा निर्णय शासनाने घेतला आहे.

कोणाला मिळणार कर्जमाफी?

योजनेनुसार 1 एप्रिल 2019 ते 31 मार्च 2025 या कालावधीत घेतलेले अल्पमुदतीचे पीककर्ज, ज्याची थकबाकी 30 सप्टेंबर 2025 पर्यंत बाकी आहे आणि 31 मार्च 2026 पर्यंत फेडलेली नाही, अशा पात्र शेतकऱ्यांना जास्तीत जास्त 2 लाख रुपयांपर्यंत कर्जमाफी दिली जाणार आहे.

जमिनीचे क्षेत्र किती आहे याचा विचार न करता पात्र शेतकऱ्यांना या योजनेचा लाभ मिळू शकतो. पुनर्गठित किंवा फेरपुनर्गठित कर्जांचाही यामध्ये समावेश करण्यात आला आहे.

एकवेळ समझोता (OTS) योजना

ज्या शेतकऱ्यांची थकबाकी 2 लाख रुपयांपेक्षा जास्त आहे, त्यांना प्रथम अतिरिक्त रक्कम बँकेत जमा करावी लागेल. त्यानंतरच त्यांना 2 लाख रुपयांपर्यंत कर्जमाफीचा लाभ मिळेल. अतिरिक्त रक्कम भरण्यासाठी 31 मार्च 2027 पर्यंत मुदत देण्यात आली आहे.

नियमित कर्जफेड करणाऱ्या शेतकऱ्यांसाठी आनंदाची बातमी

राज्य सरकारने केवळ थकबाकीदार शेतकऱ्यांचाच विचार केलेला नाही. सन 2022-23, 2023-24 आणि 2024-25 या आर्थिक वर्षांपैकी कोणत्याही दोन वर्षांत घेतलेले पीककर्ज नियमानुसार वेळेत फेडणाऱ्या शेतकऱ्यांना 50 हजार रुपयांपर्यंत प्रोत्साहनपर लाभ देण्याची घोषणा करण्यात आली आहे.

यामुळे प्रामाणिकपणे कर्जफेड करणाऱ्या शेतकऱ्यांनाही आर्थिक मदत मिळणार आहे.

कोण राहणार अपात्र?

काही विशिष्ट गटातील व्यक्तींना या योजनेचा लाभ मिळणार नाही. त्यामध्ये खालील घटकांचा समावेश आहे:

• विद्यमान किंवा माजी मंत्री, खासदार, आमदार
• जिल्हा परिषद, पंचायत समिती आणि नागरी स्थानिक स्वराज्य संस्थांचे सदस्य
• केंद्र व राज्य शासनातील 25 हजार रुपयांपेक्षा जास्त वेतन असलेले अधिकारी व कर्मचारी
• आयकर भरणारे व्यक्ती
• 25 हजार रुपयांपेक्षा जास्त पेन्शन घेणारे निवृत्तीवेतनधारक
• काही सहकारी संस्थांचे पदाधिकारी व अधिकारी
•  

लाभ घेण्यासाठी आवश्यक अटी

योजनेचा लाभ मिळवण्यासाठी आधार प्रमाणीकरण आवश्यक आहे. तसेच शेतकऱ्यांनी ॲग्रीस्टॅक (Agristack) प्रणालीवर नोंदणी केलेली असणे बंधनकारक आहे. संपूर्ण प्रक्रिया ऑनलाइन पद्धतीने राबविण्यात येणार आहे.

शेतकऱ्यांनी काय करावे?

• आपल्या बँक खात्यातील पीककर्जाची माहिती तपासा.
• थकबाकीची अचूक रक्कम जाणून घ्या.
• आधार आणि जमिनीची कागदपत्रे अद्ययावत ठेवा.
• ॲग्रीस्टॅक नोंदणी पूर्ण करा.
• बँकेशी संपर्क साधून पात्रता तपासा.

“पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना 2026” ही महाराष्ट्रातील लाखो शेतकऱ्यांसाठी मोठा दिलासा ठरणार आहे. 2 लाख रुपयांपर्यंत कर्जमाफी, नियमित कर्जफेड करणाऱ्यांना 50 हजार रुपयांपर्यंत प्रोत्साहनपर लाभ आणि ऑनलाइन पारदर्शक प्रक्रिया यामुळे ही योजना ग्रामीण अर्थव्यवस्थेला नवी ऊर्जा देऊ शकते. शेतकऱ्यांनी वेळेत आवश्यक कागदपत्रे पूर्ण करून या योजनेचा लाभ घ्यावा.