जिल्ह्यातील धरणांतील पाणीसाठा ३% नी घट; उन्हाळा वाढताच पाणीटंचाईची शक्यता

जिल्ह्यातील धरणांमधील पाणीसाठा गेल्या काही दिवसांत साधारण ३ टक्क्यांनी घटल्याची नोंद झाली आहे. उन्हाळ्याची तीव्रता वाढत असून पावसाचा अभाव कायम असल्यामुळे जलसाठ्यावर ताण वाढत आहे. पुढील काही महिने पाऊस पडण्याची शक्यता कमी असल्याने पाणी व्यवस्थापनाचे नियोजन अधिक काटेकोरपणे करण्याची गरज निर्माण झाली आहे.

सध्या धरणांमधील पाणी पिण्यासाठी, शेतीसाठी आणि औद्योगिक वापरासाठी मोठ्या प्रमाणात वापरले जात आहे. वाढत्या तापमानामुळे पाण्याचा वापरही वाढला आहे. त्यामुळे जलसाठा कमी होण्याचा वेग वाढत असून प्रशासनाने परिस्थितीवर लक्ष ठेवण्यास सुरुवात केली आहे.

उन्हाळा वाढताच पाणीसाठ्यावर ताण

गेल्या काही दिवसांत तापमानात सातत्याने वाढ होत आहे. त्यामुळे शेतीसाठी आणि पिण्याच्या पाण्यासाठी धरणांमधून मोठ्या प्रमाणात पाणी सोडावे लागत आहे. त्याचा परिणाम म्हणून एकूण जलसाठ्यात सुमारे ३ टक्क्यांची घट झाल्याचे दिसून आले आहे.

विशेषतः मध्यम आणि लहान सिंचन प्रकल्पांमध्ये पाणीसाठा कमी स्तरावर असल्याची माहिती समोर येत आहे. जर पुढील दोन ते तीन महिन्यांत पाऊस पडला नाही, तर काही भागात टँकरद्वारे पाणीपुरवठा, पाणी कपात आणि काटकसरीचा वापर यांसारख्या उपाययोजना कराव्या लागू शकतात.

प्रशासनाची तयारी सुरू

पाण्याचा साठा कमी होत असल्यामुळे प्रशासनाने परिस्थितीचा आढावा घेण्यास सुरुवात केली आहे. भविष्यातील गरज लक्षात घेऊन पिण्याच्या पाण्याला प्राधान्य देणे, सिंचनाचे नियोजन आणि पाण्याचा अपव्यय टाळणे यावर भर दिला जाणार आहे.

तसेच जलसाठ्यांचे नियोजन करून उन्हाळ्याच्या शेवटपर्यंत पाणी पुरेल याची काळजी घेण्याचे प्रयत्न सुरू असल्याचे संकेत मिळत आहेत.

शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाच्या सूचना

उन्हाळ्यात पाण्याची टंचाई टाळण्यासाठी शेतकऱ्यांनी काही उपाययोजना करणे आवश्यक आहे.

• शक्य असल्यास ठिबक सिंचन किंवा तुषार सिंचन पद्धतीचा वापर करावा.

• मल्चिंगचा वापर केल्यास जमिनीतील ओलावा जास्त काळ टिकतो.

• दुपारच्या कडाक्याच्या उन्हात पाणी देणे टाळून सकाळी किंवा संध्याकाळी सिंचन करावे.

• नवीन उन्हाळी पिके घेण्यापूर्वी स्थानिक जलसाठा आणि सिंचन प्रकल्पांची स्थिती तपासून निर्णय घ्यावा.

गावपातळीवरही पाणी व्यवस्थापन आवश्यक

पाणीटंचाईचा सामना करण्यासाठी गावपातळीवरही नियोजन करणे गरजेचे आहे. ग्रामसभेत पाणी वापराचे नियम, सार्वजनिक नळांचा योग्य वापर, गळती थांबवणे आणि अनावश्यक पाणी वापर टाळणे यावर निर्णय घेतल्यास आगामी काळात पाण्याचा ताण कमी होऊ शकतो.

एकूणच, उन्हाळ्याची तीव्रता वाढत असताना पाण्याचा योग्य वापर आणि नियोजन हेच टंचाई टाळण्याचे सर्वात महत्त्वाचे साधन ठरणार आहे.