हिंगोली हळद बाजारात मोठे संकट! डिझेलटंचाईमुळे हजारो क्विंटल हळद अडकली

महाराष्ट्रातील प्रमुख हळद बाजारपेठांपैकी एक असलेल्या हिंगोली कृषी उत्पन्न बाजार समितीत सध्या गंभीर परिस्थिती निर्माण झाली आहे. डिझेलटंचाईमुळे वाहतूक व्यवस्था कोलमडली असून हजारो क्विंटल हळद मार्केट यार्डातच अडकून पडली आहे. परिणामी शेतकरी, व्यापारी आणि वाहतूकदार या तिघांनाही मोठ्या आर्थिक संकटाला सामोरे जावे लागत आहे.

हिंगोली येथील संत नामदेव हळद मार्केट हे राज्यातील महत्त्वाचे हळद व्यापार केंद्र मानले जाते. येथे दररोज मोठ्या प्रमाणात हळदीची आवक होत असते. मात्र सध्या डिझेलअभावी मालवाहू ट्रक थांबल्याने संपूर्ण पुरवठा साखळी विस्कळीत झाली आहे.

हळदीची प्रचंड आवक

सध्या हिंगोली बाजार समितीत दररोज:

• ५ ते ७ हजार क्विंटल
  पेक्षा जास्त हळदीची आवक होत आहे.

लिलाव काही दिवस बंद राहिल्यास ही आवक:

• १० ते १२ हजार क्विंटल

पर्यंत पोहोचत असल्याचे सांगितले जात आहे.

यामुळे बाजार समिती परिसरात मोठ्या प्रमाणात हळदीचे पोते साठून राहिले आहेत.

डिझेलटंचाईमुळे वाहतूक ठप्प

हिंगोली बाजारातून:

• बिहार
• दिल्ली
• राजस्थान
• कर्नाटक
• तामिळनाडू
• कोलकाता

यांसारख्या राज्यांमध्ये मोठ्या प्रमाणात हळदीची निर्यात केली जाते.

मात्र सध्या डिझेलटंचाईमुळे:

• मालवाहू ट्रक उभे आहेत
• लांब पल्ल्याची वाहतूक बंद झाली आहे
• व्यापाऱ्यांचा माल अडकला आहे

अशी परिस्थिती निर्माण झाली आहे.

वाहतूक थांबल्यामुळे बाजारातील खरेदी-विक्रीवरही मोठा परिणाम झाला आहे.

मार्केट यार्डात जागेची कमतरता

व्यापाऱ्यांनी खरेदी केलेली हळद:

• गोदामांमध्ये
• मार्केट यार्डातील टिनशेडमध्ये

मोठ्या प्रमाणात साठवून ठेवली आहे.

मात्र साठा झपाट्याने वाढत असल्यामुळे:

• नवीन माल उतरवण्यासाठी जागा कमी पडत आहे
• शेतकऱ्यांना माल ठेवण्यासाठी अडचणी येत आहेत
• बाजारातील कामकाज विस्कळीत झाले आहे

अशी स्थिती निर्माण झाली आहे.

शेतकऱ्यांसमोर आर्थिक संकट

हिंगोली जिल्ह्यात हळद हे प्रमुख नगदी पीक मानले जाते. अनेक शेतकऱ्यांचे:

• वर्षभराचे उत्पन्न
• कर्जफेड
• शेती खर्च
• घरगुती आर्थिक नियोजन

हे हळदीच्या विक्रीवर अवलंबून असते.

मात्र सध्या:

• वाहतूक ठप्प
• बाजारातील अडथळे
• साठवणूक समस्या

यामुळे शेतकरी चिंतेत आहेत.

आधीच हळदीला अपेक्षित दर मिळत नसताना जर लिलाव बंद झाले तर बाजारभाव आणखी घसरण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे.

व्यापाऱ्यांचे कोट्यवधी रुपये अडकले

हळद खरेदी करणाऱ्या व्यापाऱ्यांनाही मोठ्या आर्थिक अडचणींचा सामना करावा लागत आहे.

कारण:

• खरेदी केलेला माल बाहेर पाठवता येत नाही
• पैसे अडकले आहेत
• नवीन भांडवल उभे करणे कठीण झाले आहे

अनेक व्यापाऱ्यांचे कोट्यवधी रुपये बाजारात अडकून पडल्याचे सांगितले जात आहे.

त्यामुळे:

• नवीन माल खरेदी करणे
• शेतकऱ्यांना वेळेवर पैसे देणे

ही मोठी समस्या निर्माण झाली आहे.

लिलाव बंद होण्याची शक्यता

बाजार समिती आणि खासगी गोदामे दोन्हीकडे साठा भरल्यामुळे प्रशासनाने:

• सोमवारपासून लिलाव बंद करण्याचा विचार केला होता

मात्र शेतकऱ्यांची वाढती आवक लक्षात घेऊन व्यवहार सुरू ठेवण्यात आले.

तथापि:

• मंगळवारपासून लिलाव बंद होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.

जर असे झाले तर हजारो हळद उत्पादक शेतकऱ्यांवर आणखी आर्थिक संकट येऊ शकते.

हळद बाजारावर होणारा परिणाम

तज्ज्ञांच्या मते:

• पुरवठा साखळी खंडित होणे
• वाहतूक खर्च वाढणे
• बाजारातील व्यवहार कमी होणे

यामुळे हळदीच्या बाजारावर दीर्घकालीन परिणाम होऊ शकतो.

जर परिस्थिती लवकर सुधारली नाही तर:

• बाजारभावात चढ-उतार
• खरेदी कमी होणे
• शेतकऱ्यांचे नुकसान

होण्याची शक्यता आहे.

हिंगोली हळद बाजारात निर्माण झालेली डिझेलटंचाई आणि वाहतूक संकट ही शेतकरी आणि व्यापाऱ्यांसाठी गंभीर बाब बनली आहे. हजारो क्विंटल हळद मार्केट यार्डात अडकून पडल्याने संपूर्ण पुरवठा साखळी विस्कळीत झाली आहे. प्रशासनाने लवकर उपाययोजना केल्या नाहीत तर हळद उत्पादक शेतकऱ्यांवर मोठे आर्थिक संकट येण्याची शक्यता आहे.