महाराष्ट्रातील जालना जिल्ह्यात खरीप 2025 हंगामात झालेल्या अतिवृष्टीमुळे शेतकऱ्यांचे मोठ्या प्रमाणावर नुकसान झाले. मात्र इतक्या मोठ्या नुकसानीनंतरही शेतकऱ्यांना अजूनपर्यंत पीकविम्याची भरपाई मिळालेली नाही. त्यामुळे शेतकरी वर्गात तीव्र नाराजी आणि संतापाचे वातावरण निर्माण झाले आहे.
अतिवृष्टीमुळे मोठे नुकसान
खरीप हंगामात जालना जिल्ह्यात सततच्या पावसामुळे शेतीचे मोठे नुकसान झाले.
- सोयाबीन, कापूस, तूर यांसारख्या पिकांचे मोठ्या प्रमाणावर नुकसान
- शेतात पाणी साचल्याने पिके पूर्णपणे नष्ट
- उत्पादनात मोठी घट
सुमारे ३ लाख हेक्टरपेक्षा अधिक क्षेत्रावरील पिके बाधित झाली आहेत.
विमा घेतला, पण भरपाई नाही
शेतकऱ्यांनी शासनाच्या योजनेवर विश्वास ठेवून पीकविमा काढला होता.
- सुमारे २.६१ लाख शेतकऱ्यांनी पीकविमा घेतला
- जवळपास ३०.७८ कोटी रुपये हप्ता भरला
- मात्र आजपर्यंत एकाही शेतकऱ्याला भरपाई मिळालेली नाही
ही परिस्थिती शेतकऱ्यांसाठी अत्यंत चिंताजनक आहे.
विमा कंपनी आणि प्रशासनावर आरोप
शेतकऱ्यांकडून विमा कंपनी आणि कृषी विभागावर गंभीर आरोप करण्यात येत आहेत:
- पंचनामे करण्यात विलंब
- कागदपत्रांची प्रक्रिया लांबवणे
- नुकसानाचे अचूक मूल्यांकन न करणे
- प्रशासनाकडून दुर्लक्ष
या सर्व कारणांमुळे भरपाई वितरणात मोठा विलंब होत असल्याचे सांगितले जाते.
शेतकऱ्यांची मुख्य मागणी
संतप्त शेतकऱ्यांनी शासनाकडे काही महत्त्वाच्या मागण्या केल्या आहेत:
- तातडीने पीकविमा भरपाई जाहीर करावी
- नुकसानग्रस्त शेतकऱ्यांना त्वरित आर्थिक मदत द्यावी
- विमा प्रक्रियेत पारदर्शकता आणावी
- जबाबदार अधिकाऱ्यांवर कारवाई करावी
आर्थिक अडचणीत शेतकरी
भरपाई न मिळाल्यामुळे शेतकऱ्यांची आर्थिक परिस्थिती अधिकच बिकट झाली आहे:
- कर्जफेडीचा ताण
- नवीन हंगामासाठी भांडवलाची कमतरता
- कुटुंबाचा उदरनिर्वाह कठीण
जालना जिल्ह्यातील ही परिस्थिती शेतकऱ्यांच्या अडचणींचे ज्वलंत उदाहरण आहे. सरकारने आणि संबंधित यंत्रणांनी याकडे गांभीर्याने लक्ष देऊन तातडीने उपाययोजना करणे गरजेचे आहे. अन्यथा शेतकऱ्यांचा रोष आणखी वाढू शकतो.