कापूस बियाणे विक्री २०२६: १५ मेपासून सुरुवात, १ जूननंतरच लागवडीचा सल्ला

कापूस उत्पादकांसाठी मोठी बातमी: १५ मेपासून बियाणे विक्री सुरू; गुलाबी बोंडअळी रोखण्यासाठी सरकारचा 'मास्टर प्लॅन'

महाराष्ट्र राज्य: खरीप हंगाम २०२६ साठी सज्ज होणाऱ्या कापूस उत्पादक शेतकऱ्यांसाठी राज्य सरकारने महत्त्वाची घोषणा केली आहे. कापूस पिकावर पडणाऱ्या गुलाबी बोंडअळीचा (Pink Bollworm) प्रादुर्भाव रोखण्यासाठी शासनाने बियाणे विक्री आणि पुरवठ्याचे कडक वेळापत्रक जाहीर केले असून, उद्यापासून म्हणजेच १५ मे २०२६ पासून अधिकृतरीत्या बियाणे विक्रीला सुरुवात होणार आहे.

महत्त्वाच्या तारखा आणि नियोजन

कृषी विभागाने दिलेल्या निर्देशानुसार, बियाणे कंपन्यांपासून ते थेट शेतकऱ्यांपर्यंत पोहोचण्यासाठी खालीलप्रमाणे टप्पे निश्चित करण्यात आले आहेत:

• १० मे पर्यंत: बियाणे कंपन्यांनी वितरकांकडे (Distributors) साठा उपलब्ध करून देणे.

• ११ ते १४ मे: वितरकांकडून किरकोळ विक्रेत्यांकडे (Retailers) बियाणे पोहोचवणे.

• १५ मे पासून: शेतकऱ्यांना प्रत्यक्ष बियाणे विक्री सुरू करणे.

लवकर लागवड टाळा: १ जूनचा 'डेडलाईन' सल्ला

जरी बियाणे १५ मेपासून उपलब्ध होणार असले, तरी कृषी विभागाने शेतकऱ्यांना १ जूनपूर्वी कापूस लागवड न करण्याचा कडक सल्ला दिला आहे. यामागची मुख्य कारणे खालीलप्रमाणे आहेत:

1. कीड नियंत्रण: लवकर लागवड केल्यास गुलाबी बोंडअळीला पोषक वातावरण मिळते, ज्यामुळे संपूर्ण हंगाम धोक्यात येऊ शकतो.

2. उत्पादनात घट: वेळेपूर्वीची लागवड पिकाच्या नैसर्गिक जीवनचक्रावर परिणाम करते, परिणामी उत्पादकता घटते.

3. तज्ज्ञांचे मत: हवामान आणि पावसाचा अंदाज घेऊन १ जूननंतरच पेरणी करणे फायदेशीर ठरते.

काळाबाजार आणि दरवाढीवर प्रशासनाची नजर

शेतकऱ्यांची लूट थांबवण्यासाठी आणि पारदर्शकता राखण्यासाठी कृषी विभागाने कंबर कसली आहे:

• भरारी पथके: प्रत्येक जिल्ह्यात बियाण्यांच्या कृत्रिम टंचाईवर लक्ष ठेवण्यासाठी विशेष पथके तैनात करण्यात आली आहेत.

• किंमत नियंत्रण: एमआरपी (MRP) पेक्षा जास्त दराने विक्री करणाऱ्या केंद्रांवर कठोर कारवाईचे संकेत देण्यात आले आहेत.

• विक्रेत्यांना सूचना: सर्व परवानाधारक विक्रेत्यांनी शासनाच्या नियमांचे पालन करणे अनिवार्य आहे.

शेतकऱ्यांसाठी टीप: बियाणे खरेदी करताना अधिकृत कृषी सेवा केंद्रातूनच खरेदी करा आणि पक्के बिल घेण्यास विसरू नका. बियाणे खरेदीनंतर त्याचे पाकीट आणि टॅग पिकाची कापणी होईपर्यंत जपून ठेवावेत.

थोडक्यात सांगायचे तर, यंदाचा कापूस हंगाम यशस्वी करण्यासाठी सरकारने पुरवठ्याचे नियोजन चोख ठेवले आहे. आता चेंडू शेतकऱ्यांच्या दरबारी असून, १ जूननंतर लागवड करून बोंडअळीचे संकट टाळण्याचे आवाहन करण्यात येत आहे.