खरीप पिकांच्या MSP मध्ये वाढ! ज्वारी, मका, तूर आणि सोयाबीनचे नवीन हमीभाव जाहीर

खरीप हंगाम २०२६-२७ साठी केंद्र सरकारने १४ खरीप पिकांच्या किमान आधारभूत किमतींमध्ये (MSP) वाढ मंजूर केली आहे. यामुळे महाराष्ट्रातील ज्वारी, मका, तूर आणि सोयाबीन उत्पादक शेतकऱ्यांचे या पिकांच्या नवीन हमीभावांकडे लक्ष लागले आहे. केंद्र सरकारने १३ मे २०२६ रोजी या दरवाढीला मंजुरी दिली. मात्र, हमीभाव वाढला म्हणजे बाजारात प्रत्येक शेतकऱ्याला त्याच दराने विक्री होईलच असे नाही; प्रत्यक्ष खरेदी लागू नियम आणि सरकारी खरेदी व्यवस्थेवर अवलंबून असते. 

१. ज्वारीच्या हमीभावात किती वाढ?

खरीप हंगाम २०२६-२७ साठी संकरित ज्वारीचा हमीभाव प्रतिक्विंटल ४,०२३ रुपये करण्यात आला आहे. मागील हंगामात हा दर ३,६९९ रुपये होता. म्हणजेच प्रतिक्विंटल ३२४ रुपयांची वाढ झाली आहे.

मालदांडी ज्वारीचा नवीन हमीभाव प्रतिक्विंटल ४,०७३ रुपये आहे. मागील वर्षी तो ३,७४९ रुपये होता. त्यामुळे मालदांडी ज्वारीच्या दरातही प्रतिक्विंटल ३२४ रुपयांची वाढ झाली आहे. 

२. मक्याचा नवीन हमीभाव किती?

मका उत्पादक शेतकऱ्यांसाठी २०२६-२७ हंगामातील किमान आधारभूत किंमत प्रतिक्विंटल २,४१० रुपये निश्चित करण्यात आली आहे. मागील हंगामात मक्याचा हमीभाव २,४०० रुपये होता. म्हणजेच केवळ १० रुपयांची वाढ झाली आहे.

मक्याच्या हमीभावातील ही वाढ इतर काही खरीप पिकांच्या तुलनेत कमी आहे. त्यामुळे मका उत्पादकांनी उत्पादन खर्च, बाजारातील मागणी आणि स्थानिक बाजारभाव यांचा विचार करून विक्रीचे नियोजन करणे महत्त्वाचे आहे. 

३. तुरीच्या हमीभावात ४५० रुपयांची वाढ

तूर उत्पादक शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाची बाब म्हणजे तुरीचा हमीभाव प्रतिक्विंटल ८,००० रुपयांवरून वाढवून ८,४५० रुपये करण्यात आला आहे. म्हणजेच प्रतिक्विंटल ४५० रुपयांची वाढ झाली आहे.

तूर हे महाराष्ट्रातील अनेक शेतकऱ्यांचे प्रमुख कडधान्य पीक आहे. त्यामुळे नवीन हमीभाव तूर उत्पादकांसाठी महत्त्वाचा ठरतो. तथापि, प्रत्यक्ष विक्रीपूर्वी संबंधित खरेदी केंद्राची माहिती, नोंदणीची अट आणि खरेदीचे नियम तपासणे आवश्यक आहे. 

४. सोयाबीनचा नवीन हमीभाव किती?

सोयाबीन उत्पादक शेतकऱ्यांसाठी २०२६-२७ हंगामात पिवळ्या सोयाबीनचा MSP प्रतिक्विंटल ५,७०८ रुपये निश्चित करण्यात आला आहे. मागील हंगामातील ५,३२८ रुपयांच्या तुलनेत प्रतिक्विंटल ३८० रुपयांची वाढ झाली आहे. 

सोयाबीन विकताना शेतकऱ्यांनी बाजारातील प्रत्यक्ष दर, मालाची गुणवत्ता, ओलावा आणि खरेदीच्या अटी तपासाव्यात. हमीभाव हा सरकारी खरेदीसाठीचा संदर्भ दर आहे; तो प्रत्येक बाजारात मिळणारा निश्चित विक्रीभाव नाही.

५. शेतकऱ्यांनी काय लक्षात ठेवावे?

हमीभावातील वाढीमुळे शेतमालाच्या विक्रीचे नियोजन करताना शेतकऱ्यांना संदर्भ मिळतो. मात्र, पेरणीपूर्वी बियाणे, खते, मजुरी आणि इतर उत्पादन खर्चाचा अंदाज घ्यावा. सरकारी खरेदी सुरू आहे का, नोंदणी कशी करायची आणि कोणती गुणवत्ता आवश्यक आहे, याची अधिकृत माहिती घ्यावी.

खरीप हंगाम २०२६-२७ मध्ये ज्वारी, मका, तूर आणि सोयाबीनच्या हमीभावात वाढ झाली आहे. तुरीच्या दरात ४५० रुपये, सोयाबीनमध्ये ३८० रुपये, ज्वारीमध्ये ३२४ रुपये, तर मक्यामध्ये १० रुपये प्रतिक्विंटल वाढ झाली आहे. शेतकऱ्यांनी नवीन दरांसोबत बाजारातील परिस्थिती आणि सरकारी खरेदीचे नियम तपासून विक्रीचे नियोजन करावे.

अधिकृत संदर्भ: केंद्र सरकारची खरीप पिकांच्या MSP वाढीबाबतची घोषणा