जुलै महिन्यात महाराष्ट्रात आणखी पाऊस पडणार का? हवामान विभागाचा अंदाज आणि शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाची माहिती

महाराष्ट्रात जून महिन्यात मान्सून उशिरा दाखल झाल्यामुळे अनेक भागांत पावसाची मोठी तूट निर्माण झाली होती. मात्र जुलैच्या सुरुवातीला कोकण, घाटमाथा आणि मध्य महाराष्ट्रातील अनेक भागांत मुसळधार पावसाने हजेरी लावली. त्यामुळे शेतकऱ्यांच्या पेरणीच्या कामांना वेग आला. आता सर्वांच्या मनात एकच प्रश्न आहे – जुलै महिन्याच्या उर्वरित काळात महाराष्ट्रात आणखी पाऊस पडणार का?

हवामान विभागाच्या विस्तारित अंदाजानुसार, जुलैच्या सुरुवातीला सक्रिय असलेला मान्सून पुढील काही दिवसांनंतर काहीसा कमी सक्रिय होण्याची शक्यता आहे. राज्यातील सर्व भागांमध्ये एकसारखा पाऊस पडण्याऐवजी काही जिल्ह्यांमध्ये चांगला पाऊस, तर काही भागांमध्ये हलक्या ते मध्यम स्वरूपाचा पाऊस होण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली आहे.

जुलै महिन्यात पावसाची स्थिती कशी राहू शकते?

हवामान विभागाच्या अंदाजानुसार, कोकण किनारपट्टी आणि पश्चिम घाट परिसरात अजूनही चांगल्या पावसाची शक्यता कायम आहे. या भागांमध्ये अधूनमधून मुसळधार पाऊस पडू शकतो.

दुसरीकडे मराठवाडा, उत्तर महाराष्ट्र आणि विदर्भातील काही भागांमध्ये पावसाचे प्रमाण तुलनेने कमी राहण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात आली आहे. त्यामुळे या भागांतील शेतकऱ्यांनी उपलब्ध ओलावा जपून शेतीचे नियोजन करणे आवश्यक आहे.

पावसात असमानता का दिसत आहे?

यावर्षी मान्सूनचा प्रवास काहीसा वेगळा राहिला आहे. जून महिन्यात मोठी तूट निर्माण झाली, तर जुलैच्या सुरुवातीला काही भागांत अतिवृष्टी झाली. हवामान तज्ज्ञांच्या मते, वातावरणातील बदल, मान्सूनची बदलती प्रणाली आणि जागतिक हवामान घटकांमुळे काही भागांत अतिवृष्टी तर काही भागांत कमी पाऊस अशी परिस्थिती निर्माण होत आहे.

शेतकऱ्यांनी कोणती काळजी घ्यावी?

पाऊस अनियमित असल्यामुळे शेतीचे योग्य नियोजन करणे आवश्यक आहे.

• शेतात पाण्याचा योग्य निचरा होईल याची व्यवस्था करा.
• ज्या भागात पाऊस कमी आहे तेथे उपलब्ध ओलावा जपण्यावर भर द्या.
• पावसाच्या अंदाजानुसार खत व फवारणीचे नियोजन करा.
• पाणी साचणाऱ्या शेतांमध्ये अतिरिक्त पाणी त्वरित बाहेर काढा.
• फळबागा आणि भाजीपाला पिकांना आवश्यकतेनुसार आधार द्या.
• स्थानिक हवामान अंदाज पाहूनच शेतीची महत्त्वाची कामे करा.
•  

पुढील काही दिवस काय अपेक्षित?

जुलैच्या पहिल्या आठवड्यात अनेक भागांत चांगला पाऊस झाला असला तरी महिन्याच्या उत्तरार्धात पावसाचा जोर काहीसा कमी होण्याची शक्यता हवामान विभागाने व्यक्त केली आहे. त्यामुळे ज्या भागांत पुरेसा पाऊस झाला आहे त्यांनी पाण्याचे व्यवस्थापन करावे, तर कमी पावसाच्या भागांतील शेतकऱ्यांनी ओलावा संवर्धनावर भर द्यावा.

जुलै महिन्यात महाराष्ट्रात पाऊस पूर्णपणे थांबणार नाही, मात्र तो सर्व भागांत समान प्रमाणात पडेलच असे नाही. कोकण आणि घाटमाथ्यावर पावसाची शक्यता अधिक असून राज्यातील काही अंतर्गत भागांमध्ये पावसाचे प्रमाण कमी राहू शकते. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी हवामान विभागाचा नियमित अंदाज पाहूनच पेरणी, खत व्यवस्थापन, फवारणी आणि सिंचनाचे नियोजन करावे. योग्य नियोजनामुळे बदलत्या हवामानाचा पिकांवरील परिणाम कमी करता येईल आणि उत्पादनातही वाढ होण्यास मदत होईल.