महाराष्ट्रात उष्णतेचा कहर! विदर्भात ‘रेड अलर्ट’, तापमान ४७ अंशांच्या पार

महाराष्ट्रात मे महिन्याच्या अखेरीस उष्णतेची तीव्र लाट नागरिकांना अक्षरशः हैराण करत आहे. भारतीय हवामानशास्त्र विभागाने (IMD) दिलेल्या ताज्या माहितीनुसार राज्यातील अनेक भागांमध्ये तापमानाने उच्चांक गाठला असून पुढील काही दिवस परिस्थिती आणखी गंभीर होण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात आली आहे. विशेषतः विदर्भात उष्णतेचा सर्वाधिक फटका बसत असून अनेक जिल्ह्यांमध्ये ‘रेड अलर्ट’ जारी करण्यात आला आहे.

विदर्भात तापमानाचा पारा ४७ अंशांवर

हवामान विभागाच्या अहवालानुसार विदर्भातील ब्रह्मपुरी येथे तब्बल ४७.१ अंश सेल्सिअस तापमानाची नोंद झाली आहे. हे तापमान सध्या देशातील सर्वाधिक तापमानांपैकी एक मानले जात आहे. नागपूर, चंद्रपूर, गडचिरोली, अमरावती आणि वर्धा या जिल्ह्यांमध्येही तीव्र उष्णतेची लाट कायम आहे.

२४ ते २७ मे दरम्यान विदर्भातील अनेक भागांसाठी हवामान विभागाने ‘रेड अलर्ट’ जाहीर केला आहे. या काळात नागरिकांनी विशेष काळजी घेण्याचे आवाहन प्रशासनाकडून करण्यात आले आहे. उष्माघात, निर्जलीकरण आणि थकवा यांसारख्या आरोग्य समस्या वाढण्याची शक्यता असल्याने आरोग्य विभागही सतर्क झाला आहे.

मराठवाडा आणि मध्य महाराष्ट्रात उकाडा

विदर्भाबरोबरच मराठवाडा आणि मध्य महाराष्ट्रातही उष्णतेची तीव्रता वाढली आहे. अनेक भागांमध्ये तापमान ४० अंशांच्या वर गेले आहे. मात्र काही जिल्ह्यांमध्ये मेघगर्जनेसह हलक्या पावसाची शक्यता हवामान विभागाने वर्तवली आहे.

२४ ते २७ मे दरम्यान:

• मराठवाड्यात ताशी ४० ते ५० किमी वेगाने वारे वाहू शकतात
• विजांच्या कडकडाटासह हलका पाऊस पडण्याची शक्यता आहे

कोकण विभागातही २७ आणि २८ मे रोजी काही ठिकाणी पावसाचा अंदाज आहे. त्यामुळे वातावरणात आर्द्रता वाढून उकाडा अधिक जाणवू शकतो.

शेतकऱ्यांसाठी हवामान विभागाचा महत्त्वाचा सल्ला

वाढते तापमान आणि संभाव्य वादळी परिस्थिती लक्षात घेता हवामान विभागाने शेतकऱ्यांना काही महत्त्वाच्या सूचना दिल्या आहेत.

फळबागांचे संरक्षण

विदर्भातील:

• संत्रा बागा
• ऊस
• उन्हाळी भुईमूग

या पिकांना सकाळी किंवा संध्याकाळी हलके आणि वारंवार सिंचन करण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे.

मल्चिंगचा वापर

मातीतील ओलावा टिकवून ठेवण्यासाठी:

• पालापाचोळा
• मल्चिंग पेपर

यांचा वापर करावा, असे कृषी तज्ज्ञांनी सांगितले आहे.

केळीच्या बागांसाठी उपाय

• केळीचे घड पानांनी झाकून ठेवावेत
• नवीन लागवडीसाठी शेड नेट वापरावे

असा सल्ला देण्यात आला आहे.

वादळी वाऱ्यांपासून संरक्षण

सीमावर्ती भागांमध्ये वादळी वारे आणि गारपिटीची शक्यता लक्षात घेता:

• काढणी केलेले धान्य सुरक्षित ठिकाणी साठवावे
• शेतातील साहित्य सुरक्षित ठेवावे

असे आवाहन करण्यात आले आहे.

नागरिकांनी कोणती काळजी घ्यावी?

उष्णतेच्या लाटेपासून बचाव करण्यासाठी नागरिकांनी खालील खबरदारी घेणे आवश्यक आहे:

भरपूर पाणी प्या

• तहान लागण्याची वाट पाहू नका
• लस्सी, ताक, लिंबूपाणी आणि ORS वापरा
•  

दुपारचे ऊन टाळा

• दुपारी १२ ते ३ दरम्यान बाहेर जाणे टाळावे
•  

योग्य कपडे वापरा

• हलक्या रंगाचे आणि सुती कपडे वापरावेत
• टोपी, छत्री किंवा कापडाने डोके झाकावे
•  

प्राण्यांची काळजी घ्या

• जनावरांना सावलीत ठेवावे
• स्वच्छ पिण्याचे पाणी उपलब्ध करून द्यावे
•  

मान्सूनबाबत दिलासादायक बातमी

सध्या उष्णतेचा कहर असला तरी मान्सूनची वाटचाल समाधानकारक असल्याचे हवामान विभागाने सांगितले आहे. २४ मेपर्यंत नैऋत्य मान्सून अंदमान समुद्र आणि बंगालच्या उपसागराच्या काही भागांमध्ये पोहोचला आहे.

महाराष्ट्रात मान्सूनचे आगमन साधारणपणे जूनच्या पहिल्या किंवा दुसऱ्या आठवड्यात अपेक्षित आहे. त्यामुळे जूनच्या सुरुवातीला उष्णतेपासून काहीसा दिलासा मिळण्याची शक्यता आहे.

महाराष्ट्रात सध्या उष्णतेची तीव्र लाट सुरू असून विदर्भात परिस्थिती अधिक गंभीर बनली आहे. तापमान ४७ अंशांच्या पार गेल्याने नागरिक आणि शेतकरी दोघांनाही मोठ्या अडचणींचा सामना करावा लागत आहे. हवामान खात्याच्या सूचनांचे पालन करून आरोग्य आणि शेतीचे योग्य नियोजन करणे अत्यंत आवश्यक आहे.

संदर्भ: ही माहिती भारत मौसम विज्ञान विभाग (mausam.imd.in) वर आधारित आहे.आय.एम.डी. (IMD) अधिकृत प्रसिद्धीपत्रक - २२ मे २०२६