मुळी वाढीसाठी जैविक द्रावण: घरच्या घरी तयार करा आणि उत्पादन वाढवा

Avatar of Krushi Kranti Editorial Desk
Krushi Kranti Editorial Desk

Published:

मुळी वाढीसाठी जैविक द्रावण: घरच्या घरी तयार करा आणि उत्पादन वाढवा

मुळी वाढीसाठी प्रभावी जैविक द्रावण – संपूर्ण मार्गदर्शक

शेतकऱ्यांसाठी पिकाच्या सुरुवातीच्या वाढीच्या टप्प्यात मुळांची (Root Growth) चांगली वाढ होणे अत्यंत महत्त्वाचे असते. मजबूत मुळे म्हणजे निरोगी पिक आणि अधिक उत्पादन. यासाठी घरच्या घरी तयार करता येणारे एक प्रभावी जैविक द्रावण शेतकऱ्यांना मोठा फायदा देऊ शकते.


 या द्रावणाचे फायदे

  • पिकाच्या सुरुवातीच्या काळात मुळांची जलद व नैसर्गिक वाढ होते
  • मुळांवरील केस (Root Hairs) मजबूत होतात
  • जमिनीतून अन्नद्रव्ये शोषण्याची क्षमता वाढते
  • पिकाला आवश्यक पोषक तत्वे योग्य प्रमाणात मिळतात
  • विशेषतः फॉस्फरसची गरज पूर्ण करण्यास मदत होते
  • पिकाची एकूण वाढ आणि उत्पादन क्षमता सुधारते

 वापरण्याची योग्य पद्धत

  • सुरुवातीच्या वाढीच्या काळात महिन्यातून 2 वेळा वापर करावा
  • प्रत्येक वेळी 10 लिटर द्रावण जमिनीतून द्यावे
  • जर तणनाशक वापरले असेल तर त्यानंतर 15 दिवसांनीच वापर करावा
  • मुळांवरील केस 21 दिवसांनी नवीन तयार होत असल्याने नियमित वापर केल्यास चांगले परिणाम मिळतात
  • दर महिन्याला 10 लिटर प्रमाण कायम ठेवणे फायदेशीर ठरते

 द्रावण तयार करण्याची पद्धत

आवश्यक साहित्य:

  • 2 किलो गूळ
  • 2 किलो उकडलेला बटाटा

कृती:

  1. उकडलेला बटाटा गुठळी न ठेवता बारीक मॅश करा
  2. त्यात गूळ मिसळून टाकीमध्ये टाका
  3. टाकीला सच्छिद्र कापडाने झाकून ठेवा
  4. दिवसातून 2 वेळा घड्याळाच्या काट्याच्या दिशेने ढवळा
  5. साधारण 5 ते 7 दिवसांत द्रावण तयार होते

 वापर करताना लक्षात ठेवण्याच्या गोष्टी

  • तयार झालेले द्रावण महिन्यातून टप्प्याटप्प्याने संपवावे
  • द्रावण सावलीत ठेवावे
  • जास्त दिवस साठवू नये (ताजे द्रावण अधिक प्रभावी असते)
  • योग्य प्रमाण पाळणे अत्यंत गरजेचे आहे

हे जैविक द्रावण शेतकऱ्यांसाठी किफायतशीर, सोपे आणि प्रभावी उपाय आहे. यामुळे मुळांची वाढ सुधारते, पिकाला अन्नद्रव्ये अधिक चांगल्या प्रकारे मिळतात आणि उत्पादनात वाढ होण्यास मदत होते. नैसर्गिक शेतीकडे वाटचाल करणाऱ्या शेतकऱ्यांसाठी हा एक उत्तम पर्याय आहे.