Organic Farming: चांगल्या अन्नधान्यासाठी विषमुक्त शेती आवश्यक
 

Sustainable Agriculture: सध्याच्या बदलत्या जीवनशैलीत आणि वाढत्या आजारांच्या पार्श्वभूमीवर अन्नाच्या गुणवत्तेबाबत गंभीर प्रश्न निर्माण झाले आहेत. रासायनिक खतांच्या अतिवापरामुळे तयार होणारे अन्नधान्य आरोग्यास अपायकारक ठरत असल्याची चिंता व्यक्त होत आहे. निरोगी आयुष्य जगायचे असेल तर विषमुक्त, सेंद्रिय पद्धतीने पिकवलेले अन्नधान्य अत्यावश्यक आहे.

मढेवडगाव (ता. श्रीगोंदा) येथे शिवजयंतीनिमित्त ‘विषमुक्त अन्न व माती : काळाची गरज’ या विषयावर सेंद्रिय शेतीचे अभ्यासक प्रशांत नाईकवाडी यांनी शेतकऱ्यांना मार्गदर्शन केले. हा कार्यक्रम कुणाल मांडे व प्रिया मांडे यांच्या पुढाकाराने आयोजित करण्यात आला होता. सरपंच प्रमोद शिंदे, अभय गुंड, भैय्या वाबळे यांच्यासह अनेक शेतकरी उपस्थित होते.

छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या कृषी स्वराज्याची संकल्पना

डॉ. नाईकवाडी यांनी सांगितले की, छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या कृषी स्वराज्य संकल्पनेनुसार शेतकऱ्यांनी सेंद्रिय शेतीची कास धरणे आवश्यक आहे. जमिनीतील सेंद्रिय कर्ब वाढवणे ही काळाची गरज आहे.

त्यासाठी खालील उपाय महत्त्वाचे ठरतात:

• पिकांचे अवशेष व पालापाचोळा जमिनीतच गाडणे

• जमीन वाफशावर आल्यावरच पाणी देणे

• शेणखत, गांडूळ खत, कोंबडी खत यांचा वापर

• आंतरपीक व मित्रपीक पद्धतीचा अवलंब

सेंद्रिय कर्ब वाढवण्याचे फायदे

जमिनीतील सेंद्रिय कर्ब वाढल्यास:

• जमिनीची सुपीकता वाढते

• जमीन क्षारपड होत नाही

• पिकांचे उत्पादन व गुणवत्ता सुधारते

• मधमाशी सारखे मित्र कीटक शेतात आकर्षित होतात

तणनाशके व कीटकनाशकांच्या बेसुमार वापरामुळे मातीची गुणवत्ता खालावते आणि मानवी आरोग्यावर गंभीर परिणाम होतात. त्यामुळे रासायनिक अवशेषमुक्त शेतीचा शास्त्रीय अभ्यास करून सेंद्रिय शेतीकडे वळणे आवश्यक आहे.

शेतकऱ्यांची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची

चांगले अन्नधान्य निर्माण करण्यासाठी शेतकऱ्यांनी विषमुक्त शेती स्वीकारणे गरजेचे आहे. निरोगी समाज घडवण्यासाठी सेंद्रिय शेती हा एकमेव शाश्वत पर्याय ठरू शकतो.

कार्यक्रमाचे प्रास्ताविक व सूत्रसंचालन योगेश मांडे यांनी केले, तर माजी सरपंच राहुल साळवे यांनी आभार मानले.