उन्हाळी मुगाचा बाजार तेजीत!

उन्हाळी मुगाचा बाजार तेजीत! वाशिम आणि कारंजा बाजारात ७,५०० रुपयांपर्यंत विक्रमी भाव; शेतकऱ्यांना मोठा दिलासा
शेतकरी मित्रांनो, सध्या राज्याच्या बाजारपेठांमध्ये उन्हाळी कडधान्यांची आवक सुरू झाली असून, यामध्ये 'मुगाच्या' दराने सर्वांचे लक्ष वेधून घेतले आहे. यंदा हवामानातील बदलांमुळे शेतीसमोर अनेक आव्हाने होती, मात्र आता मिळणाऱ्या बाजारभावामुळे मुगाचे पीक घेणाऱ्या शेतकऱ्यांच्या चेहऱ्यावर समाधान दिसत आहे. वाशिम आणि कारंजा यांसारख्या प्रमुख बाजार समित्यांमध्ये मुगाला मिळालेल्या उच्चांकी दरामुळे कडधान्य बाजारात मोठी उसळी पाहायला मिळत आहे.
बाजार समितीनिहाय दराची स्थिती
यंदा उन्हाळी मुगाची आवक मर्यादित असली तरी मागणी प्रचंड असल्याने दरात सातत्याने वाढ होत आहे. लोकमतच्या अहवालानुसार आजचे मुख्य दर खालीलप्रमाणे आहेत:
वाशिम बाजार समिती: येथे उन्हाळी मुगाला कमाल ७,५०० रुपये प्रति क्विंटल असा राज्यातील एक उच्चांकी दर मिळाला आहे.
कारंजा बाजार समिती: वाशिमच्या पाठोपाठ कारंजा बाजारातही मुगाला ७,३४५ रुपये प्रति क्विंटलपर्यंत भाव मिळाला आहे.
बाजारात मुगाची आवक सध्या कमी असल्याने या दरांना अधिक आधार मिळत आहे. आगामी काळात आवक वाढली तरी मागणी कायम राहिल्यास दर स्थिर राहतील, असा अंदाज तज्ज्ञांनी वर्तवला आहे.
पेरणी क्षेत्र आणि उत्पादनाची स्थिती
यंदा वाशिम जिल्ह्याचा विचार केला असता, शेतकऱ्यांनी उन्हाळी हंगामात मुगाच्या लागवडीकडे चांगला कल दाखवला आहे.
पेरणी क्षेत्र: जिल्ह्यात सुमारे २,३२४ हेक्टर क्षेत्रावर उन्हाळी मुगाची पेरणी पूर्ण झाली आहे.
लक्ष्यपूर्ती: हे क्षेत्र अपेक्षित उद्दिष्टाच्या सुमारे ८४ टक्के इतके आहे.
जरी गारपीट आणि अवकाळी पावसाने काही भागांतील पिकाचे नुकसान केले असले, तरी ज्या शेतकऱ्यांचे पीक वाचले आहे, त्यांचे उत्पादन समाधानकारक आहे. पावसाच्या फटक्यामुळे उत्पादनात थोडी घट झाली असली, तरी बाजारभावातील वाढीमुळे त्याची भरपाई होताना दिसत आहे.
मुगाचे दर तेजीत असण्याची प्रमुख कारणे
१. कमी आवक: उन्हाळी मुगाचे उत्पादन केवळ मर्यादित क्षेत्रावर घेतले जाते, त्यामुळे बाजारात येणारा माल कमी आहे.
२. वाढती मागणी: उन्हाळ्यात कडधान्यांना, विशेषतः मुगाला मोठी मागणी असते. साठवणुकीसाठी आणि डाळ उद्योगासाठी व्यापाऱ्यांमध्ये मुगाची खरेदी करण्यासाठी स्पर्धा लागली आहे.
३. गुणवत्ता: उन्हाळी मुगाचा दर्जा खरिपाच्या तुलनेत चांगला आणि टपोरा असतो, त्यामुळे त्याला जास्तीचा भाव मिळतो.
शेतकरी बांधवांसाठी 'कृषी क्रांती'चा विशेष सल्ला
१. प्रतवारी करून विक्री करा: मुगाची विक्री करताना तो स्वच्छ करून आणि प्रतवारी (Grading) करून बाजारात न्यावा. टपोऱ्या आणि चमकदार मुगाला नेहमीच सरासरीपेक्षा ५०० ते ७०० रुपये जास्त भाव मिळतो.
२. हवामानाची खबरदारी: सध्या अनेक ठिकाणी ढगाळ वातावरण आहे. मूळ काढणीनंतर तो व्यवस्थित वाळवून आणि ताडपत्रीने झाकूनच बाजारात आणावा, जेणेकरून डागाळलेल्या मालामुळे भाव पडणार नाही.
३. बाजारभावावर लक्ष ठेवा: दर दररोज बदलत असतात. माल विक्रीस नेण्यापूर्वी 'कृषी क्रांती'वरील ताजे बाजारभाव तपासा.
उन्हाळी मूग हे पीक कमी कालावधीत चांगले पैसे देणारे ठरले आहे. ७,५०० रुपयांपर्यंत पोहोचलेले दर हे शेतकऱ्यांच्या कष्टाचे फळ आहे. ज्या शेतकऱ्यांकडे साठवणुकीची सोय आहे, त्यांनी बाजारपेठेचा कल पाहूनच आपला माल विक्रीसाठी बाहेर काढावा.
दैनंदिन बाजारभाव, शेतीविषयक ताज्या बातम्या आणि आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या माहितीसाठी 'कृषी क्रांती' (krushikranti.com) या आपल्या हक्काच्या वेबसाईटला दररोज भेट द्या.